Fundacja "Polsko-Niemieckie Pojednanie"
działa od 1991 r.
Powstała w wyniku porozumienia zawartego pomiędzy rządem RP i RFN.
Jest organizacją non profit, działa na rzecz ofiar prześladowań nazistowskich i polsko-niemieckiego dialogu. Prowadzi działalność społeczną, humanitarną i edukacyjną.

Wypłaty niemieckich świadczeń finansowych dla byłych więźniów obozów koncentracyjnych i robotników przymusowych Trzeciej Rzeszy, niesienie pomocy żyjącym ofiarom nazizmu, zabiegi na rzecz zachowania pamięci oraz zbliżenia pomiędzy Polakami i Niemcami - tym Fundacja "Polsko-Niemieckie Pojednanie" zajmuje się od ponad 15 lat.

W tym czasie Fundacja wypłaciła poszkodowanym przeszło 4 miliardy 700 milionów złotych, pochodzących z różnych funduszy zagranicznych, przede wszystkim z niemieckiej Fundacji "Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość", Austriackiego Funduszu Pojednania, Pokoju i Współpracy, Funduszu na rzecz Ofiar Prześladowań Hitlerowskich, tzw. Funduszu Londyńskiego Złota oraz Szwajcarskiego Funduszu na rzecz Potrzebujących Ofiar Holocaustu - Shoa.

Fundacja zgromadziła ponad pięć kilometrów bieżących akt, dokumentujących losy przeszło miliona poszkodowanych. Zasoby archiwum Fundacji obejmują jeden z największych zbiorów oryginalnych dokumentów, zdjęć, listów, wspomnień i innych pamiątek, które przez kilkadziesiąt lat przechowywali sami poszkodowani lub ich spadkobiercy. Fundacja wykorzystuje te zasoby, uczestnicząc w różnych projektach badawczych i edukacyjnych.

Fundacja otacza opieką żyjące ofiary prześladowań nazistowskich w Polsce. Prowadzimy wiele różnorodnych programów pomocy humanitarnej. Na bezpośrednie wypłaty finansowe, poza podstawowymi świadczeniami z Niemiec i Austrii, przeznaczyliśmy w ostatnich pięciu latach 123 miliony złotych.

Dla naszych podopiecznych organizowaliśmy kuracje sanatoryjne w polskich uzdrowiskach oraz bezpłatne operacje wszczepienia sztucznych stawów biodrowych i kolanowych w polskich, niemieckich i austriackich szpitalach. Osoby potrzebujące otrzymują za naszym pośrednictwem sprzęt rehabilitacyjny.

Wśród inicjatyw Fundacji znalazły się projekty, w ramach których seniorzy korzystali z bezpłatnych porad, m.in. specjalistów z dziedziny prawa i medycyny geriatrycznej oraz szkoleń ułatwiających aktywne włączenie się w życie społeczne. Celem takich projektów jest zaangażowanie osób starszych w działalność na rzecz własnego środowiska. Nasi seniorzy mają możliwość uczestniczenia w organizowanych przez Fundację programach wolontariatu socjalnego.

Idea pomocy ofiarom nazizmu przyciąga osoby w różnym wieku, wśród nich dużą grupę stanowi młodzież. Nasi wolontariusze pomagają w zakupach czy drobnych pracach domowych, ale przede wszystkim nawiązują bliskie relacje, czasem nawet przyjaźnie z żyjącymi świadkami historii. Zbliżenie pokoleń jest cennym doświadczeniem dla obu stron. Młodym ludziom przybliża i pomaga zrozumieć historię, starszym daje wiele satysfakcji i radości.

Do Fundacji chętnie przyjeżdżają także młodzi wolontariusze z Niemiec. Włączają się oni w naszą działalność, uczestniczą w przygotowywaniu konferencji, wystaw, spotkań. Odwiedzają osoby poszkodowane przez Trzecią Rzeszę, spisują relacje, wspomnienia, przeprowadzają wywiady, które wykorzystują następnie w swoich pracach dyplomowych.

Zarówno projekty humanitarne, jak i edukacyjne Fundacja realizuje we współpracy z różnymi organizacjami pozarządowymi z Polski, Niemiec i innych krajów. Naszymi partnerami są również instytucje państwowe, finansowe, a także osoby prywatne.

Najcenniejszy skarb Fundacji to bliski kontakt z osobami poszkodowanymi oraz największe zasoby archiwalne dotyczące pracy niewolniczej i przymusowej. O tym, jak cenne są te kontakty, świadczy chociażby liczba niemieckich i austriackich partnerów, którzy korzystają z naszej pomocy i naszych doświadczeń.

W ostatnich latach nawiązało z nami współpracę ponad sto niemieckich miast, gmin, stowarzyszeń i instytucji oraz wiele osób prywatnych. Specjalne programy dla byłych robotników przymusowych realizowały takie miasta, jak Frankfurt nad Menem, Karlsruhe czy Dűsseldorf, a także mniejsze miasta i gminy, jak Mörs w Nadrenii-Westfalii lub Seesen w górach Harzu. Wspólnie z naszymi niemieckimi partnerami organizujemy wyjazdy byłych robotników przymusowych do miejsc ich deportacji. Dziś mogą zwiedzić te miasta jako honorowi goście, spotkać się z młodzieżą i opowiedzieć o swoich przeżyciach wojennych, odwiedzić miejsca, gdzie pracowali przymusowo. Dla obu stron są to spotkania niezwykle wzruszające i ważne.

Fundacja "Polsko-Niemieckie Pojednanie" dba o zachowanie pamięci o ofiarach drugiej wojny światowej, inicjuje i wspiera dialog społeczny, działa na rzecz porozumienia i pojednania między narodami. Służy temu działalność wydawnicza, badawcza i edukacyjna.

Fundacja ma już na swoim koncie kilkanaście pozycji wydawniczych: relacji i wspomnień byłych więźniów obozów koncentracyjnych i robotników przymusowych, opowiadań, biografii, albumów i opracowań historycznych. Organizujemy lekcje historii dla niemieckiej młodzieży, konkursy, międzynarodowe konferencje i spotkania naukowe.

Dużym przedsięwzięciem była konferencja "Prawda - Pamięć - Odpowiedzialność. Powstanie Warszawskie w kontekście powojennych stosunków polsko-niemieckich". Wzięło w niej udział blisko 500 osób, a referaty wygłosili najbardziej znani historycy, politolodzy i publicyści z kraju i zagranicy, których domeną są stosunki polsko-niemieckie. Przybyło wielu uczestników Powstania, polityków, dyplomatów, dziennikarzy. Specjalny program zorganizowano dla polskich i niemieckich studentów.

Wystawa "Zachować pamięć. Praca przymusowa i niewolnicza obywateli polskich na rzecz Trzeciej Rzeszy w latach 1939 - 1945" została przygotowana przez Fundację "Polsko-Niemieckie Pojednanie" przy wsparciu Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie oraz we współpracy z Instytutem Pamięci Narodowej i Berlińskimi Warsztatami Historycznymi. Za motto ekspozycji przyjęto słowa wyryte na pomniku ofiar obozu dla młodocianych przy ul. Przemysłowej w Łodzi:
"ODEBRANO WAM ŻYCIE, DZIŚ DAJEMY WAM TYLKO PAMIĘĆ". Polskojęzyczna wersja wystawy została otwarta na Zamku Królewskim w Warszawie, była eksponowana w gmachu Sejmu RP, a następnie odwiedziła 30 miast w całej Polsce. W kraju obejrzało ją dotychczas 100 tys. osób.

Obecnie wystawa jest prezentowana w Republice Federalnej Niemiec. Kształt merytoryczny jej niemieckojęzycznej wersji opracowaliśmy wspólnie z Fundacją "Topografia Terroru" w Berlinie, a uroczyste otwarcie odbyło się w berlińskim ratuszu.

wstecz...